Wamel loopt weer even naar de pomp (2002)

Alle films op deze website zijn auteursrechtelijk beschermd en mogen niet worden gekopieerd. Het plaatsen van een link naar onze website is wel toegestaan.

Wamel loopt weer even naar de pomp

Door Ruud stoeten

Loop efkes naar de pomp, zeiden ze in Wamel vele jaren geleden wel eens tegen elkaar. Jawel, het dorp heeft ooit een dorpspomp gehad. En een deel van dat stukje historie is een aantal jaren geleden letterlijk even boven de grond gekomen. En er ook weer in verdwenen.

Dat kwam zo: Dorpsstraatbewoner Tonny Cobussen was met wat graafwerk bezig in zijn voortuin, toen hij opeens op een deksel stuitte. Hij opende die “en ik zag me toch ineens een partij bronwater…” Cobussen grapt voor de camera van Jos Kruisbergen: “Ik dacht: hier kan ik best een slaatje uit staan. Misschien heeft dat water wel genezende kracht.” Voorbijganger Jan van Ingen speelt het spel mee: “Wamels bronwater, een mooie bron van inkomsten…”

Veel dorpelingen, vooral de wat oudere, kunnen zich nog wel wat herinneren. Mien Jilesen weet het zeker: “Hier heeft de dorpspomp op gestaan. Iedereen kwam hier water halen.” Volgens amateurhistoricus Wil van Wel werden er ook paarden gedrenkt, vooral tijdens de jaarlijkse Wamelse paardenmarkt in oktober. Oud-smid Toon Berkvens weet dat de waterbron vier aansluitingen had: de melkfabriek (boterfabriek zeggen ze ook wel in Wamel), de boerderij van Toon van Ooijen, Janssen en de smederij van Berkvens. En dan was er nog een puntstuk geslagen voor de dorpspomp.

Historicus Wil van Wel vindt dat de put “ongelooflijk vakkundig is gemaakt.” Hij heeft een diameter van twee en een halve meter en is zeker tien meter diep. Op het moment van herontdekking stond er zeker zes meter uiterst zuiver water in. Van Wel: ‘Vroeger had je geen glazenwassersladders. Als er op de bodem van de put moest worden gewerkt, bonden ze een stel houten ladders aan elkaar.” Na de ontdekking van de put is dat nog eens een keertje uitgeprobeerd. De aan elkaar bevestigde ladders werden overeind gezet en staken ruim boven de nok van de naastgelegen huizen uit, zo is te zien op het filmpje van Jos Kruisbergen.

Wil van Wel denkt dat de put zo rond 1880 werd geslagen, tijdens een reconstructie van de Dorpsstraat, en medio jaren zestig van de vorige eeuw weer uit het dorpsbeeld verdween.

Al met al blijft er niet veel over van Tonny Cobussens droom over het opzetten van een handeltje in kostbaar Wamels bronwater. “Mijn plannen vallen in duigen”, zegt hij spijtig.